|
|
Hoành thánh Hội An
I. Giới thiệu
chung:
Hoành thánh, một món ăn có xuất xứ từ Trung Hoa, cũng là
một món ăn truyền thống và quen thuộc gắn với đời sống
của người dân Hội An từ bao lâu nay. Hoành thánh có
nhiều cách thức chế biến với nhiều h́nh thức khác nhau
như hoành thánh chiên, hoành thánh nước, hoành thánh mỳ
… Hoành thánh Hội An mang hương vị và phong cách đặc
trưng của phố Hội, của miền đất Quảng thân thương có thể
làm vừa ḷng những thực khách khó tính nhất.
II. Nét độc đáo,
hấp dẫn:
Trước đây Hội An vốn là một thương cảng sầm uất, là nơi
giao thoa của nhiều nền văn hóa: Trung Quốc, Nhật , Ấn
Độ. Trong kiến trúc Hội An chịu ảnh hưởng lớn của kiểu
kiến trúc của Nhật, thế nhưng trong ẩm thực th́ ẩm thực
Trung Hoa đă trở thành một phần không thể thiếu của
người dân phố Hội.
Hoành thánh, một món ăn có xuất xứ từ Trung Hoa, cũng là
một món ăn truyền thống và quen thuộc gắn với đời sống
của người dân Hội An từ bao lâu nay.
Có nhiều tên gọi để chỉ món ăn này, Quảng Nam gọi là
Hoành Thánh, nhưng ở miền Bắc và một số nơi khác gọi là
“Mằn thắn” hoặc “Vằn thắn”.
Một số cụ cao niên giải thích rằng, hoành thánh là tên
do vua Càn Long nhà Thanh đặt cho món ăn này. Tương
truyền, trong một chuyến vi hành, Càn Long gặp giặc cướp
rượt đuổi nên lạc đường, đói bụng bèn vào một quán nhỏ
hẻo lánh nọ để mua thức ăn. Rủi thay, thức ăn đă bán hết
sạch. Quá đói, Càn Long bảo chủ quán c̣n món ǵ cứ đem
lên để dùng tạm. Quán chỉ c̣n một ít bột ḿ, tôm sống và
vài quả trứng gà. Chủ quán bảo vua ngồi đợi rồi nhanh
chóng trộn bột, bằm tôm, nặm bánh và chế biến thành một
món ăn mà từ trước đến giờ quán chưa từng làm. Càn Long
ăn thấy ngon, đặt tên là Hoành Thánh. “Hoành” / vua / là
âm đọc theo tiếng Quảng Đông của từ “vân” nghĩa là mây;
“thánh” / tán / cũng là âm Quảng Đông của từ “thôn”
nghĩa là nuốt. Theo kinh dịch, mây nuốt mặt trăng. Mặt
trăng chính là phần nhân bánh tṛn nằm ở giữa. Cũng có
truyền thuyết xưa kia nó có cái tên rất thơ: Bạch vân
thốn nguyệt ( Mây trắng nuốt trăng).
Không cầu ḱ trong cách chế biến nhưng tỉ mẫn từng khâu
chế biến. Hoành Thánh Hội An mang hương vị và phong cách
đặc trưng của phố Hội,của miền đất Quảng thân thương có
thể làm vừa ḷng những thực khách khó tính nhất.
Các loại hoành thánh:
1. Hoành thánh chiên:
Để thay đổi khẩu vị, ngoài hoành thánh nước người ta c̣n
làm món hoành thánh chiên. Với da bánh gói nhân ở giữa,
gấp 4 mí cho vuông vức, cho vào chảo ngập dầu rồi chiên.
Khi bánh chín vàng, gịn, th́ gắp ra vĩ, để ráo dầu. Xếp
bánh ra đĩa, bên dưới rải một lớp sà lách, cà chua xắt
mỏng, rau thơm Trà Quế để vừa làm đẹp vừa ăn kèm.
Khi ăn hoành thánh chiên, chan nước sốt cà chua và khoai
tây lên mặt bánh sẽ tạo một đĩa hành thánh vàng ươm,
vuông vức, ở giữa là viên nhân tôm tṛn trĩnh, thơm phức
trông rất ngon miệng. Là món ăn khô sang trọng, hoành
thánh chiên thường có mặt trong các buổi tiệc, dùng để
khai vị cùng với nem, chả.
2. Hoành thánh ḿ:
Hoành thánh ḿ tương tự như hoành thánh nước, nhưng phần
gia thêm là ḿ sợi được làm từ bột ḿ, nhỏ như sợi vi
cước cá, không quá lớn như sợi ḿ Quảng hoặc Cao lầu do
vậy rất dẻo và mềm.
Khi ăn, trụng ḿ vào nước sôi cho chín đều, đổ ra bát,
xếp hoành thánh đă chín lên trên, chan nước nhưn như
hoành thánh nước và thêm gia vị, sa tế, rau thơm.
Hoành thánh ḿ phải ăn nóng và dùng nhiều nước nhưn mới
ngon.
III. Nguyên liệu và cách thức chế biến:
Làm hoành thánh cần dùng bột ḿ (chọn loại bột có 11%
nước th́ bánh mới dẽo và mềm ), tôm, trứng gà hoặc trứng
vịt và gia vị.
Bột ḿ đem trộn nước và trứng gà theo tỷ lệ vừa phải,
nhồi nhiều lần cho thật nhuyễn, sau đó dùng thanh gỗ
tṛn nặng, cán bột trên chiếc bàn dài phẳng, cán càng
mỏng th́ hoành thánh mỏng và mềm. Dùng kéo cắt bột thành
từng miếng nhỏ chừng 1 tấc vuông làm vỏ bánh.
Nhân bánh làm bằng tôm, chọn loại tôm đất lớn, nhiều
thịt, ít vỏ, vị ngọt, lột vỏ, rửa sạch, nêm hành, tiêu,
tỏi, nước mắm rồi cho vào cối giă nhuyễn, ướp thêm một
ít gia vị cho thấm, quết lại lần thứ hai cho thật nhuyễn
mịn.
Khi làm hoành thánh, đặt phần vỏ bánh lên ḷng bàn tay,
múc nhân tôm cho vào giữa gói lại và bắt đều các mí cho
thật khít, nếu không khi hấp hoặc chiên phần nhân bánh
sẽ bị bung vỡ hoặc bánh sẽ không được mềm.
Bánh sống làm xong, muốn ăn hoành thánh nước th́ đem
bánh lót lá chuối, cho lên xửng hấp sơ qua cho chín vỏ.
Nước nhưn (nước nhân) của hoành thánh nấu bằng xương heo
được lựa kỹ, chọn phần ít mở nhiều nạc. Chặt xương thành
từng miếng nhỏ, nấu rục. Nấu xương phải giữ lửa nhỏ để
nước sôi từ từ, nếu lửa to sẽ làm nước đục, không hợp
với hoành thánh. Khi xương đă chín mềm, vớt ra khỏi nồi,
không sót xương vụn để ăn không bị hóc. Cho vào nồi một
ít nấm rơm, bắp su, dứa nấu chín, nêm gia vị và hạ lửa.Ở
hàng quán, người ta giữ trong ḷ một ít than để nồi nước
nhưn luôn được nóng.
Muốn bát hoành thánh ngon th́ kỹ thuật chan nước nhưn
cũng quan trọng không kém, hoành thánh được trụng lại
vào nồi nước nhưn cho thật chín, sau đó đặt vào bát.
Ăn hoành thánh nước phải có nhiều nước nhưn, trong đó
bắp su, dứa, hành ng̣ phải đầy đủ.
Bát hành hoành thánh nước không được ít bánh hoặc nhiều
bánh quá, thông thường từ 7 đến 10 chiếc bánh trong một
bát là đủ dùng.
Người ăn vừa cắn bánh hoành thánh vừa dùng nhiều nước
nhưn, đây là đặc điểm khi ăn hoành thánh nước.
Để được ngon hơn, có thể thêm một ít sa tế ( làm bằng
hổn hợp tôm, thịt, đậu phụng, nước mắm, muối ) và tép mỡ
rán vàng được giă hoặc bằm nhỏ xào khô bỏ vào lọ, khi
dùng lấy muổng nhỏ xúc ra răi vào bát hoành thánh.
IV. Địa điểm thưởng thức:
Các quán ăn, nhà hàng trong phố cổ Hội An.
(Sưu Tầm)
|